Karmelici Bosi

Góra Karmel

W północnej części Ziemi Świętej rozciąga się malownicze pasmo górskie Karmelu. W czasach Starego Testamentu, dziewięć wieków przed Chrystusem, żył tu i działał prorok Eliasz. Stał się wzorem dla przyszłych pokoleń zakonników, ludzi pragnących odnalezienia pokoju serca u źródła Bożej obecności. Miejsce pobytu Eliasza już od IV wieku po Chrystusie jak magnes przyciągało pierwszych pustelników. Wkrótce na górze Karmel powstały pierwsze wspólnoty mnichów bizantyńskich. Nowy okres w dziejach monastycyzmu palestyńskiego otworzyły wyprawy krzyżowe. Wielu krzyżowców i pielgrzymów, zauroczonych pięknem Karmelu, postanowiło porzucić zbroję rycerską i kij pielgrzymi, by przywdziać w tym miejscu zbroję duchową, wziąć do ręki kij wstrzemięźliwości i rozpocząć nową walkę – o zdobycie niebieskiego Jeruzalem.

Początki zakonu

Zakon Karmelitański narodził się na przełomie XII i XIII wieku. Pierwszą kaplicę poświęcono Matce Chrystusa, a sami eremici zaczęli nazywać się Braćmi Najświętszej Maryi Panny z Góry Karmel. Około 1209 r. zwrócili się z prośbą o zatwierdzenie swojej pierwotnej reguły do św. Alberta, ówczesnego łacińskiego patriarchy Ziemi Świętej. Klęska wypraw krzyżowych zmusiła karmelitów, aby wyemigrowali do Europy. Tam spotkali się z niezrozumieniem – z wielu miejsc podnosił się głos, by zabronić Zakonowi dalszej działalności. Wtedy to, zgodnie ze starym przekazem karmelitańskim, z pomocą przybyła sama Maryja, która objawiła się modlącemu się żarliwie o ratunek dla Zakonu generałowi - św. Szymonowi Stockowi. Zakon został ostatecznie zatwierdzony przez Stolicę Apostolską, a nabożeństwo szkaplerzne stało się powszechne w całym Kościele.

Reforma

Wiek XVI był dla Kościoła z jednej strony czasem kryzysu i podziału (wystąpienie Marcina Lutra), a z drugiej czasem głębokiej reformy (Sobór Trydencki) i nowego zapału ewangelizacyjnego (rozwój misji na nowo odkrytych kontynentach). W 1535 r. w hiszpańskiej Kastylii do klasztoru karmelitanek w Ávili wstąpiła Teresa od Jezusa. Po dwudziestu latach wewnętrznych zmagań, ostatecznym nawróceniu i całkowitym oddaniu się Chrystusowi, zdecydowała się założyć pierwszy zreformowany klasztor karmelitanek zwanych bosymi. W 1568 r., przy współudziale św. Jana od Krzyża, św. Teresa doprowadziła do założenia pierwszego klasztoru karmelitów bosych w Duruelo. Nowy Zakon Braci Bosych Najświętszej Maryi Panny z Góry Karmel został w 1593 r. zatwierdzony przez Stolicę Apostolską.

Karmelici bosi w Polsce

Karmelici bosi pojawili się w Polsce już w 1605 r. w Krakowie.

W 1612 r. do Polski przybyły karmelitanki bose. W następnych latach karmelici założyli kilkanaście klasztorów, m.in. w Lublinie, Poznaniu, Lwowie, Przemyślu, Wilnie (Ostra Brama), Warszawie i Berdyczowie.

W 1633 r. powstał klasztor eremicki w Czernej pod Krakowem.

Czas rozbiorów przyniósł kasatę prawie wszystkich klasztorów z wyjątkiem konwentu w Czernej, który pod koniec XIX wieku, dzięki działalności św. Rafała Kalinowskiego (1835–1907), stał się zaczynem odnowy Karmelu na ziemiach polskich. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości wskrzeszono w 1920 roku Prowincję Polską, a w 1993 r. nastąpił podział na Prowincję Krakowską i Prowincję Warszawską.

Żarliwością rozpaliłem się o chwałę Pana, Boga Zastępów.

1 Krl 19, 10